درسنامه
«پسوند» بخش کوچکی است که به تنهایی به کار نمیرود؛ اما وقتی به پایان یک کلمه بچسبد، کلمهای تازه با معنای تازه میسازد. مثلاً از «هنر» و پسوند «ـمند»، کلمهی «هنرمند» ساخته میشود.
- «ـمند» یعنی دارنده: «هنرمند»، «ثروتمند»، «دانشمند»
- «ـگر» برای کسی که کاری یا پیشهای دارد: «آهنگر»، «کارگر»، «زرگر»
- «ـستان» برای جای چیزی: «گلستان»، «کوهستان»، «بیمارستان»
- «ـبان» برای کسی که از چیزی مراقبت میکند: «باغبان»، «دربان»، «دروازهبان»
- «ـچی» برای کسی که کاری را انجام میدهد: «تماشاچی»، «شکارچی»
- «ـی» برای نسبت داشتن به جایی یا چیزی: «ایرانی»، «مشهدی»، «زمستانی»
«باغ» و «ـبان»: «باغبان»، کسی که از باغ مراقبت میکند.
«کوه» و «ـستان»: «کوهستان»، جایی که کوههای زیادی دارد.
«ایران» و «ـی»: «ایرانی»، کسی یا چیزی که از ایران است.
یک کلمه با پسوندهای مختلف، کلمههای مختلفی میسازد. از «باغ» با پسوند «ـبان»، «باغبان» و با پسوند «ـچه»، «باغچه» ساخته میشود.
نکته: پسوند را به کلمه میچسبانیم. اما اگر کلمه به «ـه» ختم شود، پسوندی مثل «ـبان» را با نیمفاصله مینویسیم: «دروازهبان».