درسنامه
ایران کشوری کوهستانی است. رشتهکوه البرز در شمال ایران و جنوب دریای خزر کشیده شده و بلندترین قلهی ایران، دماوند، در آن قرار دارد. رشتهکوه زاگرس در غرب و جنوبغربی ایران است. دشتها زمینهای هموار و پهناورند و چون کشاورزی و ساختن خانه در آنها آسانتر است، بسیاری از شهرها و روستاها در دشتها ساخته شدهاند.
وضع هوا یعنی حال هوا در یک روز یا چند روز؛ مثلاً امروز هوا ابری و بارانی است. آبوهوا یعنی وضع هوای یک مکان در سالهای طولانی؛ مثلاً میگوییم آبوهوای یزد گرم و خشک است.
- ناحیهی معتدل و مرطوب خزری: کرانهی دریای خزر با باران فراوان و جنگلهای سرسبز.
- ناحیهی کوهستانی: زمستانهای سرد و برفی و تابستانهای معتدل.
- ناحیهی گرم و خشک داخلی: مرکز ایران و کویرها با باران کم و تابستانهای داغ.
- ناحیهی گرم و شرجی جنوب: کرانههای خلیج فارس و دریای عمان با تابستانهای بسیار گرم و مرطوب.
گیاهان و جانوران هر ناحیه با آبوهوای آن سازگارند. در شمال جنگلهای انبوه، در زاگرس جنگلهای بلوط و در کرانههای جنوب درختان حرا دیده میشوند. یوزپلنگ ایرانی که در خطر نابودی است، در دشتها و بیابانهای مرکز و شرق ایران زندگی میکند.
ممکن است در یک روز زمستانی:
در رشت باران ببارد،
در کوهستانهای اطراف تبریز برف بیاید،
و در بندرعباس هوا ملایم و آفتابی باشد.
این تفاوتها نشان میدهد ایران آبوهوای گوناگونی دارد.
نکته: از محیط زیست مراقبت کنیم: در طبیعت زباله رها نکنیم، درخت بکاریم، آب را هدر ندهیم و به جانوران آسیب نزنیم.