ریاضی · پایه‌ی چهارم

کسرهای مساوی و مقایسه‌ی کسرها

یاد می‌گیریم کسرهای مساوی بسازیم، کسرها را ساده کنیم و با مخرج مشترک، دو کسر را مقایسه کنیم.

  • ۱۵ دقیقه
  • درس‌نامه + تمرین

مهمان هستی. پیشرفتت روی همین مرورگر ذخیره می‌شود.

درس‌نامه

اگر صورت و مخرج یک کسر را در یک عدد (غیر از صفر) ضرب کنیم یا بر یک عدد تقسیم کنیم، کسری مساوی با آن به دست می‌آید. مثلاً ۱۲ = ۲۴ = ۳۶ ؛ همه‌ی این‌ها نصفِ یک چیزند.

مثال: ساختن کسر مساوی

کسری با مخرج ۲۰ بنویس که با ۳۴ مساوی باشد.

۴ در چه عددی ضرب شود تا ۲۰ شود؟ ۲۰ ÷ ۴ = ۵

صورت را هم در ۵ ضرب می‌کنیم: ۳ × ۵ = ۱۵

جواب: ۳۴ = ۱۵۲۰

ساده کردن کسر: صورت و مخرج را بر یک عدد مشترک تقسیم می‌کنیم تا عددهایش کوچک‌تر شوند. مثلاً در ۶۸ صورت و مخرج هر دو بر ۲ بخش‌پذیرند؛ پس ۶۸ = ۳۴ .

  • اگر مخرج‌ها برابر باشند، کسری بزرگ‌تر است که صورتش بزرگ‌تر است: ۵۷ > ۳۷
  • اگر صورت‌ها برابر باشند، کسری بزرگ‌تر است که مخرجش کوچک‌تر است: ۱۳ > ۱۵
  • در غیر این صورت، اول دو کسر را هم‌مخرج می‌کنیم (مخرج مشترک).
مثال: مقایسه با مخرج مشترک

کدام بزرگ‌تر است: ۲۳ یا ۳۵ ؟

مخرج مشترک ۳ و ۵ عدد ۱۵ است.

۲۳ = ۱۰۱۵ (صورت و مخرج × ۵)

۳۵ = ۹۱۵ (صورت و مخرج × ۳)

۱۰ از ۹ بزرگ‌تر است، پس ۲۳ > ۳۵

نکته: اشتباه رایج: فکر کنی چون ۵ از ۳ بزرگ‌تر است، ۱۵ هم از ۱۳ بزرگ‌تر است! هرچه یک چیز را به قسمت‌های بیشتری تقسیم کنی، هر قسمت کوچک‌تر می‌شود.

تمرین

تمرین این موضوع چند پرسش کوتاه است. بعد از هر پاسخ، درست یا نادرست بودنش و توضیح کوتاهش را می‌بینی.

ورود با کارت بازی

کد دانش‌آموزی و رمز ۶ رقمی را از روی کارت بازی‌ات بنویس. همان کارتی است که با آن در صفحه‌ی بازی‌ها وارد می‌شوی.

کارت بازی نداری؟ از معلم کلاست بخواه، یا ولی‌ات از پنل والدین، بخش «بازی، پایتون و کمک درسی فرزندم» برایت بسازد. رمز کارت را به کسی نگو.