درسنامه
ایران در شمال و جنوب با دریا همسایه است. در شمال، دریای خزر (دریای مازندران) و در جنوب، خلیج فارس و دریای عمان قرار دارند. این دریاها ویژگیهای بسیار متفاوتی دارند.
- دریای خزر بزرگترین دریاچهی جهان است و به اقیانوسها راه ندارد.
- سطح آب خزر بیش از ۲۸ متر پایینتر از سطح آبهای آزاد است و آب آن از آب دریاهای آزاد کمنمکتر است.
- پنج کشور کنار خزر هستند: ایران، روسیه، قزاقستان، ترکمنستان و جمهوری آذربایجان.
- ماهیهای خاویاری، مثل ماهی اوزونبرون و فیلماهی، در خزر زندگی میکنند.
- استانهای گیلان، مازندران و گلستان در کنار دریای خزر قرار دارند.
خلیج فارس دریایی کمعمق و گرم است که از راه تنگهی هرمز به دریای عمان و از آنجا به اقیانوس هند راه دارد. آب آن شور است و در بستر آن ذخایر بزرگ نفت و گاز وجود دارد. جزیرههای زیبایی مثل قشم، کیش، هرمز و خارک در خلیج فارس هستند و قشم بزرگترین جزیرهی آن است. دهم اردیبهشت «روز ملی خلیج فارس» است.
دریا نعمتی بزرگ از سوی خداوند است. از دریا ماهی و غذاهای دریایی، نمک، نفت و گاز به دست میآید. کشتیها از راه دریا کالاها را به کشورهای دیگر میبرند و میآورند. ساحلها و جزیرهها هم جاهای خوبی برای گردشگریاند. جنگلهای حرا در آبهای کمعمق نزدیک قشم یکی از جاذبههای طبیعی جنوب ایران است.
ریختن زباله و پلاستیک در ساحل
ورود فاضلاب شهرها و کارخانهها به دریا
نشت نفت از کشتیها
صید بیرویهی ماهیها
نکته: برای اینکه دریاها را از هم جدا کنی، به یاد داشته باش: خزر در شمال است و به اقیانوس راه ندارد؛ خلیج فارس و دریای عمان در جنوباند و از راه تنگهی هرمز به اقیانوس هند میرسند.