مطالعات اجتماعی · پایه‌ی ششم

دریاهای ایران

ویژگی‌های دریای خزر، خلیج فارس و دریای عمان را یاد می‌گیریم و می‌فهمیم دریا چه نعمت‌هایی برای ما دارد.

  • ۱۲ دقیقه
  • درس‌نامه + تمرین

مهمان هستی. پیشرفتت روی همین مرورگر ذخیره می‌شود.

درس‌نامه

ایران در شمال و جنوب با دریا همسایه است. در شمال، دریای خزر (دریای مازندران) و در جنوب، خلیج فارس و دریای عمان قرار دارند. این دریاها ویژگی‌های بسیار متفاوتی دارند.

  • دریای خزر بزرگ‌ترین دریاچه‌ی جهان است و به اقیانوس‌ها راه ندارد.
  • سطح آب خزر بیش از ۲۸ متر پایین‌تر از سطح آب‌های آزاد است و آب آن از آب دریاهای آزاد کم‌نمک‌تر است.
  • پنج کشور کنار خزر هستند: ایران، روسیه، قزاقستان، ترکمنستان و جمهوری آذربایجان.
  • ماهی‌های خاویاری، مثل ماهی اوزون‌برون و فیل‌ماهی، در خزر زندگی می‌کنند.
  • استان‌های گیلان، مازندران و گلستان در کنار دریای خزر قرار دارند.

خلیج فارس دریایی کم‌عمق و گرم است که از راه تنگه‌ی هرمز به دریای عمان و از آنجا به اقیانوس هند راه دارد. آب آن شور است و در بستر آن ذخایر بزرگ نفت و گاز وجود دارد. جزیره‌های زیبایی مثل قشم، کیش، هرمز و خارک در خلیج فارس هستند و قشم بزرگ‌ترین جزیره‌ی آن است. دهم اردیبهشت «روز ملی خلیج فارس» است.

دریا نعمتی بزرگ از سوی خداوند است. از دریا ماهی و غذاهای دریایی، نمک، نفت و گاز به دست می‌آید. کشتی‌ها از راه دریا کالاها را به کشورهای دیگر می‌برند و می‌آورند. ساحل‌ها و جزیره‌ها هم جاهای خوبی برای گردشگری‌اند. جنگل‌های حرا در آب‌های کم‌عمق نزدیک قشم یکی از جاذبه‌های طبیعی جنوب ایران است.

چیزهایی که به دریا آسیب می‌زنند

ریختن زباله و پلاستیک در ساحل

ورود فاضلاب شهرها و کارخانه‌ها به دریا

نشت نفت از کشتی‌ها

صید بی‌رویه‌ی ماهی‌ها

نکته: برای اینکه دریاها را از هم جدا کنی، به یاد داشته باش: خزر در شمال است و به اقیانوس راه ندارد؛ خلیج فارس و دریای عمان در جنوب‌اند و از راه تنگه‌ی هرمز به اقیانوس هند می‌رسند.

تمرین

تمرین این موضوع چند پرسش کوتاه است. بعد از هر پاسخ، درست یا نادرست بودنش و توضیح کوتاهش را می‌بینی.

موضوع‌های دیگر مطالعات اجتماعی پایه‌ی ششم

همین درس در: مطالعات اجتماعی پایه‌ی پنجم

ورود با کارت بازی

کد دانش‌آموزی و رمز ۶ رقمی را از روی کارت بازی‌ات بنویس. همان کارتی است که با آن در صفحه‌ی بازی‌ها وارد می‌شوی.

کارت بازی نداری؟ از معلم کلاست بخواه، یا ولی‌ات از پنل والدین، بخش «بازی، پایتون و کمک درسی فرزندم» برایت بسازد. رمز کارت را به کسی نگو.