درس‌نامه
سنگ‌ها هرچقدر هم محکم باشند، در طول زمانی طولانی خرد می‌شوند. به خرد شدن و تجزیه‌ی سنگ‌ها در همان جایی که هستند، «هوازدگی» می‌گوییم.
- هوازدگی فیزیکی: سنگ تکه‌تکه می‌شود، اما جنسش عوض نمی‌شود؛ مثل یخ زدن آب در شکاف سنگ، گرم و سرد شدن پی‌درپی و رشد ریشه‌ی گیاهان.
- هوازدگی شیمیایی: جنس سنگ تغییر می‌کند؛ مثل حل شدن سنگ آهک در آب باران یا زنگ زدن کانی‌های آهن‌دار در سنگ.
وقتی تکه‌های خردشده‌ی سنگ و خاک به‌وسیله‌ی آب روان، باد، یخچال‌های طبیعی یا نیروی گرانش جابه‌جا می‌شوند، «فرسایش» رخ می‌دهد. این مواد سرانجام در جای دیگری ته‌نشین می‌شوند که به آن رسوب‌گذاری می‌گوییم.
کلوت‌های شهداد در بیابان لوت، برجستگی‌های بلند و دیوارمانندی هستند که در طول هزاران سال بیشتر با فرسایش بادی شکل گرفته‌اند. غار علیصدر در همدان هم در اثر حل شدن سنگ آهک به‌وسیله‌ی آب به وجود آمده است.
فرسایش خاک برای کشاورزی خطرناک است؛ چون خاک حاصلخیز سطحی زودتر از همه از بین می‌رود و ساخته شدن دوباره‌ی آن صدها سال طول می‌کشد.
نکته: ریشه‌ی گیاهان ذره‌های خاک را نگه می‌دارد. کاشتن درخت، جلوگیری از چرای بیش از اندازه‌ی دام‌ها و پله‌ای کردن زمین‌های شیب‌دار از فرسایش خاک جلوگیری می‌کند.